Thực hiện Kế hoạch số 658/KH-UBND ngày 17/7/2026 của UBND tỉnh về triển khai Quyết định số 844/QĐ-TTg ngày 13/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Quyết định số 1468/QĐ-TTg ngày 31/7/2026 về giao chỉ tiêu thực hiện bao phủ BHYT giai đoạn 2026-2030, BHXH tỉnh Nghệ An xác định phát triển BHYT toàn dân là nhiệm vụ lâu dài, gắn với bảo đảm an sinh xã hội, chăm sóc sức khỏe nhân dân và phát triển bền vững.

Theo kế hoạch, tỷ lệ bao phủ BHYT của tỉnh phấn đấu đạt 95,5% dân số vào năm 2026; 96,5% năm 2027; 97,5% năm 2028; 98,5% năm 2029 và 100% vào năm 2030. Để đạt mục tiêu này, Nghệ An xác định trước hết phải chuyển mạnh từ tư duy “vận động tham gia” sang tổ chức thực hiện chính sách theo hướng bao phủ bền vững, trong đó mỗi địa phương phải coi chỉ tiêu BHYT là một bộ phận trong nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội.

BHXH tỉnh sẽ phối hợp với UBND các xã, phường đưa chỉ tiêu bao phủ BHYT vào nghị quyết, chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hằng năm và dài hạn. Đồng thời, phối hợp các sở, ngành nghiên cứu, tham mưu chính sách hỗ trợ thêm mức đóng BHYT cho các đối tượng yếu thế; bảo đảm nguồn ngân sách địa phương để đóng, hỗ trợ đóng BHYT theo quy định.

Một yêu cầu quan trọng được đặt ra là không chỉ tăng số người tham gia mà phải hạn chế tình trạng gián đoạn thẻ BHYT. BHXH tỉnh sẽ rà soát các nhóm chưa tham gia hoặc tham gia chưa bền vững, tập trung vào lao động tự do và người tham gia BHYT theo hộ gia đình để có phương án tuyên truyền, vận động phù hợp. Cùng với nguồn lực ngân sách, kế hoạch đặt vấn đề huy động các nguồn lực hợp pháp trong xã hội, kêu gọi các tổ chức, cá nhân, nhà hảo tâm hỗ trợ mua thẻ BHYT cho người có hoàn cảnh khó khăn. Đây được xem là giải pháp bổ trợ nhằm duy trì và mở rộng độ bao phủ, nhất là đối với những nhóm có nguy cơ rời khỏi hệ thống do khó khăn về kinh tế.

Việc phát triển đối tượng cũng sẽ được thực hiện theo hướng giao rõ chỉ tiêu đến từng địa bàn. BHXH tỉnh phối hợp các sở, ngành tham mưu UBND tỉnh giao chỉ tiêu phát triển người tham gia BHYT giai đoạn 2026-2030 cho từng xã, phường và các tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng. Các nhóm thuộc diện ngân sách đóng hoặc hỗ trợ đóng sẽ được rà soát chính xác, đầy đủ để bảo đảm cấp thẻ BHYT kịp thời.

Trong công tác tuyên truyền, kế hoạch yêu cầu tiếp tục đổi mới nội dung, hình thức và phương thức truyền thông, phù hợp với từng nhóm đối tượng. BHYT phải được truyền thông không chỉ như một chính sách an sinh mà là quyền lợi gắn với trách nhiệm của mỗi người dân và toàn xã hội. MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội tại thôn, xóm, tổ dân phố được xác định là lực lượng phối hợp quan trọng trong vận động người dân tham gia BHYT. Cách làm này hướng công tác tuyên truyền sát hơn với từng hộ gia đình, từng nhóm dân cư, thay vì chỉ tuyên truyền theo các chiến dịch chung.

Cùng với mở rộng diện bao phủ, kế hoạch đặt yêu cầu bảo đảm Quỹ BHYT được quản lý an toàn, hiệu quả, cân đối và bền vững. BHXH tỉnh sẽ tăng cường quản lý đối tượng, nâng cao chất lượng giám định, kiểm soát chi phí khám, chữa bệnh BHYT theo hướng minh bạch, khoa học; nghiên cứu các tiêu chí cảnh báo đối với những khoản chi tăng cao bất hợp lý và giải pháp xử lý. Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát liên ngành cũng được tăng cường nhằm xử lý nghiêm hành vi vi phạm, trục lợi BHYT; phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong thanh toán chi phí khám, chữa bệnh. Kế hoạch đồng thời nhấn mạnh việc kiểm soát lạm thu, chỉ định dịch vụ y tế không hợp lý và các hành vi vi phạm pháp luật trong quản lý, sử dụng Quỹ BHYT.

Một hướng đi quan trọng khác là số hóa toàn diện quản lý BHYT. Nghệ An đặt mục tiêu hoàn thiện hạ tầng, đẩy mạnh cải cách hành chính, tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn trong quản lý, giám định, kiểm soát việc cung ứng và chất lượng dịch vụ khám, chữa bệnh BHYT. Hệ thống dữ liệu ngành BHXH sẽ tiếp tục được kết nối, chia sẻ, liên thông với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, bảo đảm đồng bộ nhưng đồng thời phải tuân thủ các yêu cầu về bảo mật, an toàn dữ liệu cá nhân. Các thủ tục hành chính trong lĩnh vực BHYT được triển khai trên hệ thống dịch vụ công trực tuyến; năng lực Cổng tiếp nhận dữ liệu khám, chữa bệnh BHYT được nâng cao để bảo đảm tiếp nhận, xử lý và phản hồi dữ liệu kịp thời.

Với lộ trình từ 95,5% năm 2026 đến 100% năm 2030, Nghệ An đang đặt ra một chặng đường 5 năm với yêu cầu ngày càng cao. Để cán đích, trách nhiệm không chỉ thuộc ngành BHXH mà cần sự vào cuộc đồng bộ của cấp ủy, chính quyền, MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội, ngành y tế, doanh nghiệp và người dân./.

Quang Huy